Meer
Publicatiedatum: 04-11-2019

Inhoud

Uitgaven

3,58%

€ -8.871

x € 1.000
3,58% Complete

Inkomsten

0,15%

€ -373

x € 1.000
0,15% Complete

Saldo

6,20329374318592E+16%

€ -9.244

x € 1.000
Programma onderdelen

8. Programma Klimaat en energie

Uitgaven

3,58%

€ -8.871

x € 1.000
3,58% Complete

Inkomsten

0,15%

€ -373

x € 1.000
0,15% Complete

Saldo

6,20329374318592E+16%

€ -9.244

x € 1.000

Inleiding en ontwikkelingen

Het klimaat verandert, de zeespiegel stijgt door de uitstoot van broeikasgassen. Fossiele grondstoffen worden schaars. In het interbestuurlijk programma staat daarom “samen werken aan het klimaat” als eerste urgente thema genoemd. De provincies hebben landelijk aangeboden het voortouw te nemen in de transitie naar schone energie (energietransitie) en het aanpassen aan klimaatverandering (adaptatie). Daarnaast heeft de provincie autonome taken op het gebied van waterbeheer.

In het coalitieakkoord zijn deze ontwikkelingen vertaald naar 2 bestuurlijke hoofdopgaven: energiestransitie en klimaatadaptatie. De uitvoering daarvan vindt plaats in het uitvoeringsprogramma’s “Energie op Klimaat” en “Fysieke Leefomgeving”.

In de Zuidwestelijke Delta zijn natuurlijk kapitaal en economisch kapitaal ten zeerste met elkaar verweven. De opgave voor de toekomst is om binnen de randvoorwaarde van waterveiligheid het natuurlijk en het economisch kapitaal in evenwicht met elkaar te ontwikkelen. Tegelijk is in wereldwijd, Europees én nationaal verband is afgesproken om de CO2-uitstoot te beperken. De Provincie Zeeland wil hier haar verantwoordelijkheid in nemen en het Zeeuwse deel van deze wereldwijde opgave realiseren. Om een steentje bij te dragen aan de wereldwijde en landelijke klimaatdoelen, én om een aantrekkelijke vestigingslocatie te zijn, is de uitdaging om te komen tot slimmer gebruik van eindige - en deels schaarse - grondstoffen, gebruik van biobased grondstoffen en materialen. Daarnaast moeten we fors meer energie duurzaam opwekken, energie besparen en willen we de ontwikkeling naar een kringloopeconomie stimuleren. De weg naar een groene economie biedt veel kansen voor Zeeland, maar vraagt ook een grote inzet. Zowel van ons als van de Zeeuwse partners.

Dit moet gebeuren in een veilige, economisch aantrekkelijke en ecologisch gezonde delta. Hieraan wordt gewerkt door het Rijk, de drie provincies, gemeenten, waterschappen en ondernemers en maatschappelijke partijen die binnen de Zuidwestelijke Delta samenwerken. Een jarenlange voorbereiding heeft ertoe geleid dat vanaf 2018 toegewerkt wordt naar uitvoering van herintroductie van beperkt getij op de Grevelingen. Tevens wordt ingezet op herstel van de kwaliteit van het Volkerak Zoommeer. Het realiseren van een goede zoet-water aanvoer is hierbij van belang.

Hoewel we werken aan terugdringing van de CO2-uitstoot en het beperken van klimaatverandering, is de al ingezette klimaatverandering niet terug te draaien. De klimaatveranderingen worden ondertussen steeds merkbaarder. De verwachting is dat we vaker te maken krijgen met extremere vormen van droogte, hitte, wateroverlast en een stijgende zeespiegel. Om een goede leefomgeving te behouden moeten we ons daaraan aanpassen.

Aanpassing gebeurd via de trits “weten – willen – werken”, waarbij het noodzakelijk is eerst goed te weten wat de effecten en mogelijke maatregelen zijn, vervolgens het willen werken naar oplossingen die tenslotte uitgevoerd worden.

In de eerste helft van 2019 zijn stappen gezet in de uitvoering van de opgaven energietransitie en klimaatadaptatie. De uitvoeringsagenda is nog relatief beperkt, omdat de projecten die uitgevoerd worden gericht zijn op het opstellen van de beide strategieën. In 2020 worden beperkte uitvoeringsmaatregelen genomen, zoals bijdragen aan groen daken en groene schoolpleinen. In 2019 hebben 17 scholen subsidie ontvangen voor een groen schoolplein. Deze lijn willen we in 2020 doorzetten en de eerste groene daken zijn aangelegd. De lopende proeftuin projecten zoet water bieden veel kennis en nieuwe projecten worden gestart. De Roode Vaart is met aanvullende bijdragen in de realisatiefase gekomen, waarbij de provincie de regie bij Moerdijk heeft gelegd. Een betekenisvol besluit voor de financiering van het Zoommeer is uitgesteld tot 2031. Het project Getij Grevelingen is in de voorbereidende fase voor uitvoering gekomen.

Tot slot vinden we het belangrijk dat ook de reguliere taken op het vlak van water(beheer) structureel worden uitgevoerd. De provincie draagt samen met andere overheden (waterschap, Evides, Rijk) bij aan het behoud en waar mogelijk verbetering van de waterkwaliteit in grond- en oppervlaktewater, drinkwater en zwemwater. Anticiperen op klimaatverandering en uitvoeren Deltaprogramma is bij uitstek iets waar veel partijen bij betrokken zijn, en waar provincie niet (alleen) verantwoordelijk is voor het uitvoeren van acties. Juist via netwerksturing worden in die gevallen doelen gehaald.

Met betrekking tot energietransitie zijn verschillende pilotprojecten in uitvoering gebracht en steunen we initiatieven uit de markt die de CO2-uitstoot helpen reduceren. Onder andere via onze deelname aan het fonds voor energietransitie van de Stichting Zeeuwse Publieke Belangen. Ook geven we door middel van duurzaam inkopen en het zelf inzetten van duurzame grond- weg- en waterbouw in onze infraprojecten het goede voorbeeld. Dit breiden we waar mogelijk uit met andere overheden in de regio.

Speerpunten

  • Toename opbrengst windenergie (op land) tot 570 MW en ondersteunen windpark Borssele op zee
  • Helpen met uitvoering SDR-roadmap “klimaatneutrale industrie 2050”
  • Verdere uitrol van proefprojecten circulair bouwen (woningen)
  • Maatschappelijk verantwoord inkopen en duurzame aanbestedingen in de grond- weg- en waterbouw.
  • We werken aan een regionale energiestrategie (RES): via een Zeeuwse samenwerkingsstructuur maakt de regio een gezamenlijke strategie om de CO2-doelen te behalen.
  • Start planvormingsfase Getij Grevelingen obv  BOK/MIRT 2 besluit
  • Opstellen uitvoeringsprogramma Oosterscheldevisie
  • Invullen voorkeursstrategie ZuidWestelijke Delta.
  • Uitvoeren acties uitvoeringsprogramma Klimaatadaptatie

Beleidskader

Reguliere taken

  • Beheer grondwatermeetnet
  • Aanwijzen zwemlocaties
  • Bescherming grond- en oppervlaktewater

Maatschappelijk effect

De uitstoot van CO2 (en andere gassen die eenzelfde werking hebben) worden verminderd en het gebruik van anders schaarse grondstoffen neemt af. De leefomgeving wordt aangepast aan veranderende (klimaat)omstandigheden waardoor inwoners en bezoekers van Zeeland kunnen leven in een veilige, aangename en klimaatbestendige leefomgeving.

Doelstellingen

Water en bodem met kwaliteit

Een duurzaam bodemgebruik en goede kwaliteit van grond- en oppervlaktewater, waterpeilen die voldoen aan normering en duurzame bescherming tegen overstromingen zoals aangegeven in de Europese Kaderrichtlijn Water en de Europese Richtlijn Overstromingsrisico’s .

Energietransitie

In 2030 stoten we 49% minder CO2 uit in elektriciteitsproductie, mobiliteit, verwarming en industrie.

Acties

Trendindicatoren

Trendindicatoren

2013

2014

2015

2016

2017

2018

2019

Emissie van broeikasgassen

 

 

 

 

 

 

 

Publieke laadpunten EV

 

196

224

400

472

474

 

Energiegebruik Gebouwde Omgeving per inwoner

42 GJ

40 GJ

41 GJ

40 GJ

 

 

 

Energiegebruik Mobiliteit* per inwoner

* exclusief scheepvaart en visserij

13.019 TJ

13.182 TJ

13.195 TJ

13.380 TJ

 

 

 

Energiegebruik Industrie en Energie per inwoner

106.831 TJ

86.080 TJ

94.020 TJ

92.162 TJ

 

 

 

Projecten waterbeheer

 

 

 

 

 

 

 

Projecten bodem

 

 

 

 

 

 

 

Klimaatstresstesten

 

 

 

 

 

6

12

Normering regionale keringen

 

 

 

 

 

 

 

Projecten proeftuin zoet water

 

 

 

1

3

3

4

Doelindicatoren

Doel

Indicator

Stand 2019

Streefwaarde 2020

Einddoel

Hernieuwbare energie

 

 

 

2030: 10,5 PJ

Emissie van broeikasgassen

 

 

 

2030: 49% minder dan 1990 (ntb)

Uitvoeren klimaatstresstesten

Aantal

6

14

14

Uitvoeren projecten zoet water

Aantal

1

2

5

Uitvoeren projecten regionaal waterbeheer

Aantal

 

1

3

Opstellen klimaatadaptatie strategie

 

 

1

1

Wat mag het kosten?

Bedragen x €1.000
Exploitatie B2020
Lasten
080101 Uitvoering klimaatadaptie 384
080103 Energietransitie 1.553
080104 Water en bodem met kwaliteit 3.511
080105 Circulaire economie 777
089999 Ambtelijke inzet 2.697
Totaal Lasten 8.921
Baten
080104 Water en bodem met kwaliteit 184
Gerealiseerd saldo van baten en lasten -8.737
Onttrekkingen
980899 Bestemmingsreserves-Pr.8 -557
Toevoegingen
980899 Bestemmingsreserves-Pr.8 -50
Mutaties reserves -507